Leren schrijven van Pinkeltje

Leren schrijven van schrijvers

Bron: Pinkeltje gaat naar Pinkeltjesland Van Holkema & Warendorf.

De boeken over Pinkeltje, een kaboutertje zo groot als mijn pink, hebben een grote invloed op mij gehad. Als zevenjarig meisje, net aangekomen in Tunesië, las ik het boek ‘Pinkeltje gaat naar Pinkeltjesland’ en voor de eerste keer in mijn leven dacht ik: “Dat wil ik ook!”. Ik wist precies waarover ik wilde schrijven: over mijn komst naar Tunesië. Deze week wilde ik achterhalen wat mij als kind zo precies had geraakt. Het moet een bom in mijn bestaan zijn geweest, concludeer ik nu. Graag vertel ik jullie hier wat ik van de schrijver Dick Laan heb geleerd.

Het eerste wat voor mij weer eens heel erg duidelijk werd is dat een lezer met zijn eigen  belevingswereld cruciaal is voor de perceptie van een boek. ‘Pinkeltje gaat naar Pinkeltjesland’ zou nooit zo’n indruk op mij hebben gemaakt, als ik niet net een verhuizing achter de rug had gehad naar Afrika – waar ook Pinkeltjesland ligt – en ik niet zoveel last van heimwee had gehad.

Deze zin bijvoorbeeld moet mij rillingen hebben gegeven: “Lieve, lieve Pinkeltje, ik weet nu waar je woont en daarom stuur ik je een brief. Kom terug naar Pinkeltjesland. Iedereen wil het hier zo graag en ik zou het ook heel fijn vinden”. (Dit schrijft Pinkelotje aan Pinkeltje)  Zo’n brief had ik wel willen ontvangen van mijn familie en vriendinnetjes! En ik had ook  vast – net zoals Pinkeltje – bevriend willen zijn met alle dieren op aarde, zodat ik terug kon vliegen naar Nederland!

Hoe bij mij een passage is binnen gekomen, ligt heel veel aan het moment waarop ik die heb gelezen. Ik zal jullie twee voorbeelden geven.

Ik had ondertussen de verpletterende hitte meegemaakt, want we waren in augustus aangekomen. De volgende zin moet een heel andere inhoud hebben gekregen voor mij, toen ik de situatie zelf had ervaren:

“Je zult vanmiddag wel merken hoe verschrikkelijk warm het hier kan zijn.”

Ook maakt het nogal wat uit of ik deze passage heb gelezen voor of na een bezoek aan de woestijn. (Wij zijn een tijdje na onze aankomst met mijn oma naar de woestijn gegaan, maar ik weet niet meer of ik ‘Pinkeltje gaat naar Pinkeltjesland’ daarvoor of daarna heb gelezen …)

“En Blauwveer vertelde wat een zandwoestijn was. Dat is net zoiets als de duinen in Nederland, maar dan veel en veel groter. Je ziet er zand, zand en nog eens zand. Hier en daar staat een groepje palmbomen, maar verder is er alleen maar zand”.

Ik heb goed aangevoeld als kind dat het boek over heimwee ging. Pinkeltje heeft overduidelijk heimwee naar Pinkelotje en Pinkeltjesland. Ik kon meeleven, omdat ik de emotie kende. Had ik die emotie niet in alle hevigheid meegemaakt, mogelijk had ik het boek dan opzij gelegd.

Dick Laan is verder een kampioen in ‘show, don’t tell’. Niet een enkele keer valt het woord heimwee, maar de emotie draagt het hele boek. Als je beeldend wilt leren schrijven, is het de moeite waard om een keer naar dit kinderboek te kijken.